چشم انداز اقدامات نظامي عربستان عليه يمن

۲۲ ثور ۱۳۹۴

شواهد و قرائن مي‌گويند اقدام نظامي عليه يمن نمي‌تواند «راه‌حل» تلقي شود. بنابراين سعودي‌ها در نهايت ناگزير به انتخاب يكي از اين دو راه‌اند؛ جنگ را بدون آنكه به نتيجه خاصي رسيده باشد، رها كنند و به طور يكجانبه آتش‌بس را اعلام نمايند و يا اينكه واسطه‌هايي را براي پيدا كردن «راه‌حل سياسي» فعال نمايند و به يك حداقل‌هايي در مواجهه با انقلاب مردمي يمن دست پيدا كنند.

به گزارش خبرگزاری خاورمیانه، يك گزارش بيانگر آن است كه پادشاه عربستان در روز ششم حمله هوايي عليه يمن در جلسه كابينه اين كشور شرايطي را براي پايان دادن به تهاجم عليه يمن مطرح كرده است كه شامل «بازگشت دولت سابق براي حكومت بر كل يمن، بازگرداندن اسلحه به دولت، عدم تهديد دولت از سوي گروه‌ها و احياء مذاكرات گروه‌ها و دولت تحت اشراف شوراي همكاري خليج فارس» مي‌باشد. اين اظهارات اگرچه در نگاه اول، تلاش عربستان براي بازگرداندن يمن به شرايط قبل از وقوع انقلاب دوم يمن به حساب مي‌آيد و در واقع احياء «مبادره خليجي» است اما در عين حال طرح موضوع «لزوم گفت‌وگو» و دعوت به تشكيل «دولت فراگير» در اين زمان و پس از گذشت دو هفته روز از عمليات نظامي هوايي، توجه عربستان به لزوم تغيير ريل از نظامي ـ امنيتي به سياسي را تداعي مي‌كند. عربستان در اين دوره نتوانست به يك ائتلاف واقعي عليه يمن شكل دهد و حملات هوايي آن هم نتوانست شرايط داخلي يمن را به ضرر انصارالله و متحدان آن تغيير دهد. اين خود از يك طرف ناكارآمدي حمله نظامي عليه يمن را به اثبات رساند و از طرف ديگر ناكارآمدي دستگاه نظامي و اطلاعاتي آل سعود را برملا كرد.

ارتش عربستان در اين حملات از «هوشمندي» برخوردار نبود. بخشي از عمليات نظامي هوايي سعودي متوجه مناطق سياسي مثل منازل بعضي از شخصيت‌ها، كاخ‌ها، مراكز اداري و درماني بود و اين ضربه‌اي به قدرت مقاومت مردم محسوب نمي‌شود. در عين حال ارتش عربستان برخلاف روش شناخته شده نظامي به نقاط ضعف يمن حمله نكرد بلكه حملات آن عمدتاً متوجه نقاط قوت يمن بود. حمله مداوم به صنعا، صعده، حديده و إب از منظر نظامي يك خطاي استراتژيك به حساب مي‌آيد چرا كه اين ولایت ها و به خصوص مراكز آنها به طور كامل در اختيار انصارالله قرار دارد و حمله به آن نمي‌تواند وضعيت را دگرگون كند. حمله نظامي هوايي نوعاً بايد متوجه مناطقي باشد كه مخالفان انصار در آن حضور معتنابهي دارند چرا كه در اين نوع از عمليات‌ها به دليل به هم ريختگي اوضاع پس از حمله نظامي، مخالفان گروه مسلط مي‌توانند شرايط را به نفع خود دگرگون نمايند.

علاوه بر اين، ارتش عربستان با حمله نظامي به بعضي از مراكز درماني، كارخانه‌هاي غذايي و اردوگاه پناهندگان افريقايي‌تبار «المرزاك» در شمال يمن كه به كشته شدن دست‌كم ٤٥ نفر از آنان منجر شد، فشار سنگيني را بر سيستم سياسي و نظامي عربستان وارد كرده است و اين خود از ناهوشياري رهبري نظامي در حملات عليه مناطق بمباران شده حكايت دارد.

نكته ديگر اين است كه ادامه پيشروي انصارالله و ارتش در چهار ولایت جنوبي ـ عدن، لحج، ابين و ضالع ـ و سيطره بر آنان در روزهايي كه عربستان سعودي مشغول بمباران مناطقي در شمال و غرب اين كشور بود، به خوبي بيان‌كننده آن است كه تهاجم هوايي نه تنها نتوانسته است خدشه‌اي بر حاكميت انصارالله وارد كند بلكه به پيشروي و سرعت بيشتر انصار هم منجر شده است. پيش از اين، انصارالله مايل به ورود به مناطق جنوبي يمن نبود. شرايط خاصي كه در عدن و مأرب به وجود آمد، انصار را ناگزير به حركت به سمت جنوب كرد هم‌اينك ولایت مأرب كه وسعت آن حدود ١٧ هزار كيلومتر مربع است و نزديك به ٢٤٠ هزار نفر جمعيت دارد، از سمت شمال، غرب و جنوب به محاصره ارتش و انصار درآمده است و اين آخرين منطقه‌اي است كه نيروهاي القاعده و بقاياي ميليشياي هادي بر آن تسلط دارند.

از يك منظر ديگر، يمن در بين كشورهايي كه تحولات سريع سال ٢٠١٢ را تجربه كرد، وفادارترين به جريان بيداري اسلامي به حساب مي‌آيد. اگرچه انقلاب ٢٠١١ يمن نيز به مانند انقلاب‌هاي مصر، ليبي و تونس دستخوش تغييرات ماهوي گرديد اما مردم يمن با خيزش دوباره، انقلاب خود را نجات دادند. باز توليد انقلاب و بيداري اسلامي در يمن مي‌تواند براي مردم مصر، تونس و ليبي درس‌آموز باشد و آنان را به حركت دوباره تشويق كند. اين موضوع قطعاً براي امريكا، عربستان و… نگراني جدي پديد مي‌آورد.

چشم انداز،

سعودي‌ها ،

عربستان،

نظامی،

یمن،


دید گاه خود را بنویسید آدرس ایمیل و شماره در دید گاه نشر نخواهد شد

Comment is not allowed